StreszczenieSpiroergometryczna próba wysiłkowa jest wykorzystywana do oceny wydolności fizycznej. W kardiologii znajduje zastosowanie w diagnostyce, planowaniu terapii, ocenie jej skuteczności i ocenie rokowania. Badanie to jest również wykorzystywane przez lekarzy innych specjalizacji, np. medycyny sportowej i medycyny pracy. Test spiroergometryczny polega na bezpośrednim pomiarze wymiany gazowej podczas próby wysiłkowej. W artykule przedstawiono najważniejsze parametry oceniane podczas testu oraz wskazania i przeciwwskazania do jego przeprowadzenia. Opisano też wyniki, najciekawszych według autorów, opublikowanych w ostatnim czasie badań klinicznych dotyczących wykorzystania testu spiroergometrycznego u pacjentów z chorobami układu krążenia i osób narażonych na niekorzystne dla zdrowia czynniki związane z pracą zawodową. W publikacjach tych oceniano zmienność parametrów oddechowych podczas testu spiroergometrycznego i po jego zakończeniu oraz ich wpływ na wartość prognostyczną badania. W niniejszej pracy przedstawiono ponadto doniesienia na temat optymalnego doboru obciąże-nia w treningu interwałowym w oparciu o zużycie tlenu na szczycie wysiłku. Med. Pr. 2014;65(5):665-674 Słowa kluczowe: ergometria, próba wysiłkowa, wysiłek fizyczny, medycyna pracy
AbstractCardiopulmonary exercise testing is a method used to assess the exercise capacity. It is used in cardiology to define the diagnostic and prognostic information, the treatment and its effectiveness. This method is also useful in sport medicine and in occupational medicine. The cardiopulmonary exercise test involves measuring of gas exchange during exercise testing. The article presents the main parameters assessed during the test and the indications and contraindications for conducting the test. It also reveals the results of recently published clinical trials on the use of cardiopulmonary exercise test in patients with cardiovascular disease and in the working population. The study included variability of respiratory parameters during the cardiopulmonary exercise test and after its completion, as well as their impact on the prognostic value. In addition, the results of a study involving an optimal choice of interval training on the basis of oxygen consumption at peak exercise are summarized. Med Pr 2014;65 (5)
WSTĘPSpiroergometryczna próba wysiłkowa (cardiopulmonary exercise test -CPET) jest najbardziej wiarygodną metodą wykorzystywaną do oceny wydolności fizycznej w celu uzyskania informacji prognostycznych niezbędnych w planowaniu leczenia i ocenie jego skuteczności. Dzięki tej szeroko stosowanej metodzie diagnostycznej uzyskuje się szczegółowe parametry pozwalające na dokładną ocenę kliniczną stanu pacjenta. Spiroergometryczna próba wysiłkowa, przeprowadzana na bieżni ruchomej lub cykloergometrze, jest połą-czeniem klasycznej próby wysiłkowej i pomiaru gazów w powietrzu oddechowym, co daje możliwość dokład-nej oceny odpowiedzi organizmu na wysiłek fizyczny oraz wydolności fizycznej badanego.Wydolność fizyczna to zdolność do wykonywania ciężkiej lub dłu...